Peter De Roover: Reactie op G1000 initiatief

Afdrukken

altVreemd dat politici op hun kop krijgen omdat ze handelen zoals ze voor de verkiezingen hebben aangekondigd, betoogt PETER DE ROOVER. De democratie maakt naar zijn mening geen crisis door, maar beleeft juist een hoogtepunt in de geschiedenis.

De viering/herdenking van de eerste verjaardag van de verkiezingen, terwijl we nog altijd op een regering wachten, heeft veel inkt doen vloeien. De meeste commentaren zoeken de verklaring voor de impasse bij een falende politieke klasse. Ze worden onverantwoord en angstig genoemd, vertonen gebrek aan kaliber en geven blijk van onvermogen.

Op 8 februari 2011 schreef Christophe Deborsu nochtans in de krant: 'Eigenlijk zouden de journalisten moeten juichen: de politieke impasse komt voort uit het feit dat elke partij zich voor één keer aan haar verkiezingsbeloftes houdt.' Vreemd toch dat politici op hun kop krijgen omdat ze handelen zoals ze voor de verkiezingen hebben aangekondigd. Naar mijn mening beleven we momenteel juist een hoogtepunt in onze democratische geschiedenis.

Gaan we ook elke arts voor de rechtbank dagen wanneer een patiënt overlijdt? Het uitgangspunt dat een oplossing binnen de Belgische ruimte per definitie haalbaar moet zijn en dat politici falen wanneer ze die niet vinden, is een dogma en weinig nuttig als instrument om tot een onbevangen analyse van de situatie te komen. Tenslotte moeten onze politici het onverzoenbare verzoenen (dixit Di Rupo).

De impasse wekt bij sommigen woede op. Zanger Daan (binnenkort Zonderland?) laat alle fatsoen vallen en staat in voor een dieptepunt in het debat. Met plaatsvervangende schaamte negeren, lijkt het enige zinvolle in dergelijke gevallen.

Anderen komen op de proppen met op het eerste gezicht sympathieke initiatieven om een doorbraak te forceren. Auteur David Van Reybrouck wil nieuwe zuurstof leveren met het G1000-project, dat werd gelanceerd in een ongezien mediaoffensief. Blijkbaar worden we geacht dit initiatief bijzondere waarde toe te kennen.

Laten we het eens van nader bekijken, want zinnen als 'Verkiezingen maken het bestuur niet meer mogelijk, maar vormen juist een obstakel tot degelijk bestuur' verwachtten we normaal alleen in toespraken van dictators. De uitspraak 'democratie is verworden tot de dictatuur van verkiezingen' lijkt regelrecht overgenomen uit het verzameld werk van Lenin of Mao.

Populistisch verwijt

'Onze democratie is te kostbaar om alleen over te laten aan de politici', klinkt het populistisch. Daarbij wordt de indruk gewekt dat politici tot een aparte bevolkingsgroep behoren, zoals de adel of de clerus. De burgers dienen die kaste van antwoord te dienen, zo klinkt de boodschap. Nu meen ik te weten dat politici gewone burgers zijn die zich bij verkiezingen aanbieden aan de kiesgerechtigden en dat zij hun mandaat krijgen van andere burgers, die hen dat later weer kunnen ontnemen.

De Vlaamse kamerleden werden aangeduid door een G4022780, bestaande uit de ruim vier miljoen Vlaamse kiesgerechtigden. Een meer representatief vertegenwoordigend orgaan is moeilijk in te denken. Een G1000 van duizend bij lot aangeduide medemensen die namens de rest spreekt, lijkt eerder een stevige achteruitgang in democratie dan de redding ervan. Wat doen we met de besluiten die uit die G1000 opborrelen? We mogen aannemen dat ze niet worden opgelegd aan de verkozen kamerleden, op straffe van verlies van hun mandaat? Een soort vrijblijvende raadpleging van een van de vele clubjes toch? Vanwaar dan de immense heisa rond het initiatief?

Wie zijn overigens die mensen die namens de bevolking zullen spreken? Ze zullen een goede afspiegeling vormen van de nationale bevolking. Ik ben een Antwerpse mannelijke leraar van middelbare leeftijd met baard. Ik neem aan dat wordt nagegaan hoeveel Antwerpse mannelijke leraars van middelbare leeftijd met baard onze bevolking telt en dat het bekomen quotum nauwlettend wordt gerespecteerd. Ik ken wel enkele Antwerpse mannelijke leraars van middelbare leeftijd met baard, maar ik wens helemaal niet vertegenwoordigd te worden door sommigen onder hen, ook als die eventueel worden uitgeloot. In de stembus kies ik liever voor een jonge Mechelse advocate zonder baard, van wie ik de opvattingen deel.

Revolutionaire sovjets

Het G1000-initiatief heeft wat van de sovjets in het revolutionaire Rusland, maar je kan er ook een hoog corporatistisch gehalte in herkennen. Of je de democratie nu langs links of rechts wantrouwt, in dit idee zit wel iets van je gading.

Vanwaar die plotse afkeer voor de representatieve democratie? Juist, je kunt het antwoord zelf raden. De kiezer kleurt buiten de vertrouwde lijntjes. Omdat de verkiezingsuitslag van 13 juni 2010 niet was wat die 'had moeten zijn', wordt naar alternatieven gezocht door mensen die de verkiezingsuitslag betreuren. De vrij beslissende kiezer moet op z'n plaats worden gezet. Een mooie illustratie van de woorden van Bertold Brecht: 'Als het volk u niet meer bevalt, kies dan een ander volk.'

Ieder diertje z'n pleziertje, dus ga je gang beste David Van Reybrouck en consorten. Een democratie biedt ruimte voor allerhande initiatieven. Maar ik neem de vrijheid de argumentatie uit democratisch oogpunt onfris te vinden. En misschien voor alle duidelijkheid toch even zeggen: 'Niet in mijn naam'. Ik blijf actief binnen het G4022780-project.

PETER DE ROOVER

Wie? Politiek secretaris Vlaamse Volksbeweging
Wat? Duizend mensen die namens de rest spreken, is een achteruitgang in democratie, niet de redding ervan.
Waarom? De G1000-bijeenkomst