Dossier: Tax Freedom Day

Afdrukken

Het volgende artikel is aangeleverd door WijBurgers/WeCitizens (www.wecitizens.be), een burgervereniging die kiezers en belastingplichtigen verenigt. De vereniging heeft als doel het bevorderen van een goed bestuur van de staat, de interesse van de burger voor de politiek, uitmuntendheid in het beheer van het publieke goed, en een cultuur van de voorkeursstem.

Wat is Tax Freedom Day?

Tax Freedom Day, ofwel de belastingvrije dag, is de eerste dag van het jaar vanaf dewelke de belastingplichtigen van een land voldoende geld hebben bijeengekregen voor het betalen van de verplichte voorheffingen die ze verschuldigd zijn. Het is een vereenvoudigde weergave van de gemiddelde belastingdruk. In 2013 valt Tax Freedom Day voor België op 14 juni.

Het concept werd in 1948 uitgewerkt door de Amerikaanse zakenman Dallas Hostetler, onder de beschermde merknaam van Tax Freedom Day (TFD).

Belastingdruk

De TFD is een objectief en eenvoudig vergelijkingspunt van de belastingdruk op de gezinnen. Het houdt uiteraard geen enkele rekening met het niveau van de openbare dienstverlening die de overheid levert met de belastingopbrengst. Als die diensten niet werden gefinancierd met belastinggeld, zouden de mensen ze moeten bestellen bij privéleveranciers. De belastingvrije dag dient enkel om te meten welke mate van vrijheid een individu heeft ten aanzien van de overheid. Bijgevolg vormen de TFD’s van het ene land tot het andere of van de ene periode tot de andere, slechts één van de elementen waarmee men rekening moet houden, maar niet het enige belangrijke voor een volledige vergelijking.

De TFD meet de totale belastingdruk, die niet enkel bestaat uit de directe belastingen (op personen, vennootschappen en eigendommen), maar ook uit de sociale lasten en de indirecte belastingen (BTW, accijnzen). De niet-fiscale staatsinkomsten zijn niet in de TFD begrepen: de dividenden van aandelen die de staat bezit (bv. Belgacom, intercommunales), de verkoop van bezittingen (bv. gebouwen) en diensten (bv. openbare zwembaden) en de andere overdrachten (boetes).

 

 

TFD: 14 juni

Net zoals het vorige jaar, valt de TFD in België in 2013 op 14 juni. Dat leert men uit de achtste opeenvolgende studie van PwC, die dit jaar nog werd uitgevoerd in samenwerking met Wim Moesen, professor-emeritus van de KU Leuven (www.taxfreedomday.be). Uitgedrukt als percentage van het Bruto Binnenlands Product (BBP) bedraagt de totale belastingdruk 44,9 %.

België blijft een van de zwaarst belaste landen, zeker in vergelijking met zijn buurlanden. In ruil voor die belastingdruk krijgen de burgers echter een aanzienlijke tegenprestatie: onderwijs, infrastructuur, rechtssysteem, politie en brandweer, alsook een inkomensherverdeling via onze sociale zekerheid. Maar gezien de hoge belastingdruk, kunnen we ons afvragen of dat wat we als burgers in ruil ontvangen inzake doelmatigheid en competitiviteit van de overheid, wel degelijk evenredig is met de enorme fiscale druk die de overheid ons oplegt.

Ontgoochelend

Professor Moesen baseert zich meer bepaald op gegevens van de Wereldbank en op de Global Economic Competitiveness Indicator, een jaarlijkse studie waarin het Economisch Wereldforum de economische doelmatigheid en de institutionele kwaliteit van een land bepaalt op basis van de gegevens van 140 landen en 110 indicatoren. Volgens hem “is de kwaliteit van de beheersorganen van de overheid een belangrijke factor voor de competitiviteit van een land. Maar die kwaliteit staat niet in verhouding met de omvang van de overheidsbegroting, zoals wordt aangetoond door de gedetailleerde vergelijking van de gegevens van ons land met die van Zweden. De overheidsbegrotingen van beide landen zijn vergelijkbaar en staan samen op de vijfde plaats in de ranglijst volgens de overheidsfinanciën. Wanneer we echter kijken naar de ranglijst volgens de doelmatigheid van de overheid, staat Zweden op de derde plaats, terwijl België pas op de elfde te vinden is.” Een ontgoochelende vaststelling.