Bespiegelingen bij de verkiezingen

Afdrukken

0110Vlaams BelangNu zondag is het weer zover. We zijn dan verplicht om ons naar het stemhokje te begeven om te beslissen wie er in de gemeente- en provincieraden zal gaan zetelen. Deze verkiezingen lijken meer dan ooit in het teken te staan van de polariteit tussen het Vlaams Belang enerzijds en alle andere partijen anderzijds, ongetwijfeld mede dankzij de 0110-concerten 'voor verdraagzaamheid'. Op zich valt hier vanuit democratisch oogpunt weinig over te zeggen. Of iemand nu een hard of een zacht politioneel en gerechtelijk optreden wil heeft niets met democratie te maken, net zo min als de vraag of er 'te weinig', 'net genoeg', of 'te veel' allochtonen aanwezig zouden zijn in ons land.

De claim van de overige partijen dat het Vlaams Belang ondemocratisch zou zijn is natuurlijk wel klinklare onzin. Nogmaals, of je nu pakweg een streng of een zacht asielbeleid wilt voeren verandert niets aan je status als democraat. Democratie gaat over wie er beslist en over hoe er beslist wordt, en nauwelijks over wat er beslist wordt, tenzij de stemming in kwestie over de structuur van het politieke bestel gaat natuurlijk. Je kan perfect democratisch beslissen om alle productiemiddelen te nationaliseren, of om de sociale zekerheid af te schaffen. Je kan er democratisch voor kiezen om de grenzen potdicht te houden of om juist een open-immigratiebeleid te voeren.

De vraag is echter of we vanuit democratisch oogpunt ook iets kunnen zeggen over het hele debat over 'verdraagzaamheid'. We zullen voor het gemak de termen PC (Politiek Correct) en VB (Vlaams Belang) gebruiken. Dat is natuurlijk een grove oversimplificatie van de situatie, maar ik vermoed dat de meeste lezers die vertrouwd zijn met de situatie die termen wel zullen kunnen plaatsen. Wat is dus de - eenvoudig voorgestelde - situatie?
PC beschuldigt VB er van 'haat en vooroordelen te verspreiden' en 'bevolkingsgroepen tegen elkaar op te zetten'. VB antwoordt dat zij gewoon de waarheid blootleggen en dat PC die werkelijkheid probeert te verhullen door misdaadstatistieken en de media te manipuleren om haar verhaaltjes over de 'verrijkende multiculturele samenleving' in stand te kunnen houden. Daarop is PC op den duur beginnen toegeven dat er inderdaad problemen waren maar stelt ze dat het VB ze juist verergert - door mensen tegen elkaar op te zetten - en besloot om VB dus te veroordelen, verder te gaan met het volledig politiek en maatschappelijk uitsluiten van VB, overheidscampagnes en quota allerhande voor 'diversiteit' te installeren, en dus nu recent ook nog massaal gepromote concerten te organiseren tegen VB. Daarop reageert VB dat zij zelf slachtoffer zijn van enorme haat en onverdraagzaamheid (in naam van de verdraagzaamheid), en dat PC òòk bevolkingsgroepen tegen elkaar opzet door het VB en zijn kiezers als het vuil van de aarde te bestempelen. En nu zijn het dus verkiezingen.

We zijn dus perfect de cirkel rond, beide groepen beschuldigen elkaar ervan dat ze 'onverdraagzaam' zijn. Het punt is dat ze alletwee - minstens gedeeltelijk - gelijk hebben. Je bouwt een samenleving niet op door een bepaalde nieuwe bevolkingsgroep zo eenzijdig negatief af te schilderen. Het is echter even schadelijk om je politieke tegenstander en zijn hele electoraat net zo eenzijdig negatief te behandelen. Heel hard roepen - of zingen - dat je voor of tegen iets of iemand bent haalt niet veel uit, integendeel, het vergroot de kloof en de polarisering enkel. Het is leuk om onder gelijkgezinden nog eens te bevestigen hoe'n groot gelijk jullie wel niet hebben, maar ook bij de ander vergroot dat enkel de overtuiging in hùn gelijk. Die opmerking geldt voor beide zijden in het debat.

De enige weg naar een oplossing is die van een dialoog gebaseerd op de rede, en dan moeten alle goedkope platitudes achterwege gelaten worden, van 'alle buitenlanders zijn profiteurs' tot 'alle Vlaams Belang stemmers zijn racisten'. Dat betekent ook dat zo'n dialoog wettelijk gezien mogelijk moet worden. Wie de mening van de ander buiten de wet stelt kan niet anders verwachten dan nog meer populisme, frustratie, haat en onverdraagzaamheid, maar PC oogst hier wat ze zelf gezaaid heeft. Als je je wettelijk opsluit in je eigen gelijk kan je geen dialoog verwachten. We kunnen immers niet ontkennen dat PC politiek gezien nog steeds de plak zwaait, en ook misbruik heeft gemaakt van die macht. Het zal dus PC zijn die de eerste stappen moet zetten (afschaffen van de wetten op racisme, negationisme en discriminatie, afschaffing van het Centrum voor Gelijkheid van Kansen en Racismebestrijding, afschaffing van alle maatregelen van 'positieve' discrminatie) om die dialoog terug op gang te brengen.

Die dialoog veronderstelt ook dat men in eerste instantie de uitgangspositie van de ander aanvaardt. Dat betekent niet dat je het er mee eens moet zijn, dan zou een debat zinloos zijn, maar dat betekent wel dat je het uitgangspunt van de ander als potentieel valabel erkent, en je eigen uitgangspunt als potentieel foutief. Enkel als beide partners hun beider standpunten dus 'voor discussie vatbaar' achten kan er zinvol gepraat worden. Wie campagne voert 'tegen de verrechtsing' en 'rechts' dus al bij voorbaat als 'slecht' en 'te bestrijden' beschouwt kan geen zinvol debat verwachten. Dat we hier vooral PC met de vinger wijzen wil absoluut niet zeggen dat we de kant van VB zouden steunen. Democratie.Nu stelt zich, zoals eerder al gezegd, over de grond van de zaak strikt neutraal op en beoordeelt de huidige situatie enkel vanuit democratisch oogpunt. Ook VB moet trouwens zijn houding wijzigen als het echt tot een constructief debat én oplossing wil komen. De toon waarop het VB campagne voerde is ongetwijfeld zeer geschikt om frustratie te verwoorden en stemmen te halen, maar je lost er inderdaad niets mee op, je verergert het enkel. Bovendien maak je jezelf op die manier ongewenst als gesprekspartner.

Alles wijst er op dat het Vlaams Belang op 8 oktober de zoveelste verkiezingsoverwinning op rij zal behalen. Alles wijst er ook op dat de overige partijen en nagenoeg het hele culturele en intellectuele establishment daar voor de zoveelste keer verontwaardigd en negatief op zullen reageren. Dat is jammer, zoals reeds gezegd kan je een samenleving enkel opbouwen als bij iedereen in de eerste plaats de wil aanwezig is om samen te leven, maar je kan ook enkel aan politiek doen als je in de eerste plaats de mening van de ander aanvaardt en die ander als een volwaardige politieke partner ziet. Misschien dat het na 8 oktober wat meer die richting opgaat, misschien...