De komende referenda in Zwitserland

Afdrukken

In Zwitserland stemmen de burgers op 12 maart over vier volksinitiatieven:

 

- Het initiatief "für Beschleunigung der direkten Demokratie" ('voor de versnelling van de directe democratie') wil de direct-democratische procedure op federaal niveau drastisch versnellen. Het doel is, dat de stemming over een volksinitiatief gebeurt binnen het jaar waarna de 100.000 handtekeningen ter aanvraag van het referendum zijn binnengebracht. Momenteel kan het tijdsinterval oplopen tot 5 of 7 jaar. De reden voor deze langzame gang van zaken is, dat het voorstel na indiening der handtekeningen eerst passeert langs het parlement en de Bundesrat. In Zwitserland is slechts ongeveer 10% van de volksinitiatieven succesrijk. Toch hebben de volksinitiatieven een grote invloed. Meestal formuleert het parlement of de regering een tegenvoorstel, of komt er een parlementair wetgevend initiatief tot stand, dat ten dele tegemoetkomt aan de wensen van de initiatiefnemers. In feite is dit volksinitiatief ook een voorbeeld van dit verschijnsel. In 1997 werd immers, onder druk van het voorliggende initiatief, bepaald dat de stemming in elk geval binnen de 3 jaar en drie maanden moet plaatsvinden. De grote politieke partijen zijn tegen het voorstel, omdat ze vrezen dat een te korte termijn de gelegenheid biedt aan zeer kapitaalkrachtige groepen om via met veel geld gevoerde blitzcampagnes bepaalde voorstellen door te drukken.

- Het initiatief 'für eine gerechte Vertretung der Frauen in den Bundesbehörden' wil een numeriek gelijke aanwezigheid van vrouwen opleggen in regering, parlementen, maar ook aan hogescholen. Het initiatief wordt gesteund door groene en linkse partijen. In Zwitserland zijn ongeveer een derde van de verkiezingskandidaten en een vierde van de verkozenen vrouwen.

- Het initiatief 'zum Schutz des Menschen vor Manipulationen in der Fortpflanzungstechnologie' wil beperkingen opleggen aan de toepassing van genetische technologie op mensen.

- Het 'Verkehrhalbierungs-Initiative' wil via een waaier van maatregelen het gemotoriseerde straatverkeer terugbrengen tot het niveau van 1970. Momenteel wordt in Zwitserland 52 miljard kilometer per jaar afgereden. Van al het verkeer is 23% pendelverkeer, 15% inkoopverkeer, 13% zakenverkeer en bijna de helft van de kilometers worden in het kader van vrijetijdsbesteding afgelegd. Een vierde van het Zwitsers energieverbruik staat op rekening van het gemotoriseerd verkeer. Er zijn ieder jaar 600 verkeersdoden. De drastische reductie van het verkeer wil het initiatief bereiken door een combinatie van duurdere brandstof, betaalrijden, autoarme steden en autovrije toeristische pleisterplekken, verbod op zondagsrijden, goedkoper en intensiever openbaar vervoer. Volgens de Zwitserse regering volstaat dit maatregelenpakket geenszins om het beoogde doel - een halvering van het verkeer - te bereiken. In het parlement werd het voorstel met 105 tegen 39 stemmen verworpen. Het bedrijfsleven verzet zich heftig tegen het voorstel.